Uchwała Nr ZO/067/26o z dnia 6 maja 2026 roku Zespołu Orzekającego w sprawie o sygn.: KER/314/25

Zespół Orzekający Komisji Etyki Reklamy, działającej przy Związku Stowarzyszeń Rada Reklamy, w składzie:

 

• Beata Dziwulska – członkini
• Maciej Lissowski – przewodniczący
• Teresa Wierzbowska – członkini

 

na posiedzeniu w dniu 6 maja 2026 roku, po rozpatrzeniu skargi o sygnaturze akt KER/314/25 złożonej na podstawie pkt 12 Regulaminu Rozpatrywania Skarg przez konsumenta (dane w aktach sprawy) przeciwko Aflofarm Farmacja Polska sp. z o.o. z siedzibą w Pabianicach w sprawie dotyczącej reklamy syropu Lipomal, dokonał oceny skarżonego przekazu reklamowego.

OPINIA – OCENA PRZEKAZU REKLAMOWEGO

Działając w interesie publicznym i w zakresie doświadczeń wyniesionych ze współpracy z organizacjami konsumenckimi, Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów, a także organizacjami promującymi standardy rynku reklamy w innych krajach, jak i na poziomie międzynarodowym (w tym The European Advertising Standards Alliance EASA) oraz mając na celu ochronę interesów konsumentów, Komisja Etyki Reklamy dokonała analizy przedstawionego przekazu reklamowego pod kątem zgodności z powszechnie przyjętymi zasadami etyki oraz dobrymi praktykami rynkowymi. 

 

W skardze skierowanej do Komisji Etyki Reklamy (dalej także: „KER”) konsument (dalej także: „Skarżący”) wskazał, że Aflofarm Farmacja Polska sp. z o.o. z siedzibą w Pabianicach (dalej także: „Skarżona”) stosuje reklamę niezgodną z zasadami etyki.

 

Zgodnie ze skargą:

 

dziecko czyta formułkę legalu

(…)

 

Skarżący wezwany do uzupełnienia skargi wskazał:

 

No jako pedagog uważam, że czytanie legalu przez dziecko może sugerować najmłodszym, że mogą same dawkować leki, np. dzieci myślą kalką i wyczuwają granice, (…).

 

(…)

Zgłaszam skargę na ten system zatem, ja akurat się znam na czymś innym, nie na prawie, które, jak wiemy, można interpretować i wypadałoby pewne tematy rozpatrywać w szerszym gronie, a może nawet zrobić jakieś badania.

 

Na podstawie uzasadnienie skargi przekaz został zakwalifikowany jako potencjalnie naruszający zasady etyki reklamy w zakresie wskazanym w art. 2 ust. 1, art. 23, art. 32 Kodeksu Etyki Reklamy oraz w art. 5 pkt 1 prim Karty Ochrony Dzieci w Reklamie Kodeksu Etyki Reklamy.

 

Art. 2

1. Działania objęte postanowieniami Kodeksu będą wykonywane z należytą starannością, zgodnie z

dobrymi obyczajami, prowadzone w poczuciu odpowiedzialności społecznej oraz zgodnie z zasadami uczciwej konkurencji.

(…)

 

Art. 23

Reklama skierowana do dzieci lub młodzieży nie może zawierać treści stwarzających zagrożenie dla zdrowia lub bezpieczeństwa.

 

Art. 32

Przepisy zawarte w art. 22-31 stosuje się odpowiednio również do reklam, które nie są bezpośrednio skierowane do dzieci, jednak dzieci są ich odbiorcami ze względu na formę oraz miejsce i sposób prezentowania reklam. Dotyczy to w szczególności reklam emitowanych w telewizji w sąsiedztwie audycji dla dzieci, reklam wyświetlanych w kinach przed seansami filmów dla dzieci oraz reklamy zewnętrznej.

 

Art. 5 Karty Ochrony Dzieci w Reklamie

Sygnatariusze Karty

(…)

deklarują że reklamy, których odbiorcami ze względu na treść, formę, kanał komunikacji i sposób ich prezentowania, są dzieci nie będą zawierać w szczególności:

• treści mogących prowadzić do zagrożenia ich zdrowia lub bezpieczeństwa,

(…)

 

Skarżona w korespondencji mailowej do KER wskazała na brak merytorycznych zarzutów zgłaszającego, a tym samym brak możliwości odniesienia się do tych zarzutów i nie wyraziła woli uczestnictwa w posiedzeniu.

 

Posiedzenie w dniu 18 marca 2026 roku zostało zawieszone decyzją Przewodniczącej Zespołu Orzekającego z uwagi na zasadność poinformowania Skarżonej o przyjęciu sprawy do rozpoznania.  Strona nie przedstawiła stanowiska w sprawie i nie wzięła udziału w posiedzeniu.

 

W obliczu powyższego Zespół Orzekający podjął uchwałę w formie opinii oceniającej skarżony przekaz na podstawie ogólnie przyjętych norm etycznych na podstawie art. 34 Regulaminu Rozpatrywania Skarg.

 

Zespół Orzekający uznał, że skarżony przekaz nie narusza ogólnie przyjętych norm etycznych.

 

Z materiału przekazanego przez Skarżącego wynika, że przekaz miał formę reklamy telewizyjnej. W warstwie wizualnej pokazana jest małoletnia dziewczynka. Tekst (tzw. legal) o treści: To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą wypowiadany jest z wykorzystaniem głosu dziecka. Czas emisji reklamy wskazany przez Skarżącego to dzień 18 grudnia 2025 r. o godzinie 18:00.

 

Zespół Orzekający (dalej także: „ZO”) zwrócił uwagę, że udział dziecka w nagraniu reklamy  jest zabiegiem kreatywnym mieszczącym się w ramach powszechnie stosowanej praktyki reklamowej. Kwestionowana warstwa reklamy w postaci legala jest natomiast stałym elementem tego rodzaju przekazów  i ma charakter wyłącznie informacyjny, określony przepisami powszechnie obowiązującego prawa. ZO podkreślił, że odczytanie legala z użyciem dziecięcego głosu nie zmienia jego treści ani funkcji i nie wykracza poza ogólnie przyjęte ramy kreatywnego wykonania tego elementu.

 

ZO stwierdził, że skarżony przekaz nie jest reklamą skierowaną do dzieci ani młodzieży. Lipomal jest lekiem przeznaczonym dla dzieci i dorosłych, a dziecko występujące w reklamie pełni w niej rolę jedynie fabularną. Sam fakt pojawienia się dziecka w reklamie nie przesądza o tym, że jest jej docelowym odbiorcą. Bezpośrednim nabywcą reklamowanego produktu pozostaje osoba dorosła.

 

Tym samym nie jest zasady zarzut, jakoby udział dziecka w odczytaniu legala mógł sugerować małoletnim samodzielne dawkowanie leków. Nawet w sytuacji obejrzenia reklamy przez dziecko, nie wpłynie to na postrzeganie przez dziecko rzeczywistości i jego bezpieczeństwo. Treść legala jest zrozumiała bowiem dla dorosłych odbiorców. Język skarżonej reklamy, jej struktura i konwencja są charakterystyczne dla komunikacji kierowanej do osób pełnoletnich. Dodatkowo treść legala ma charakter ostrzegawczy, co powinno wręcz wpływać na wyczulenie młodego odbiorcy na potencjalne zagrożenie.

 

Zarzuty wskazane w skardze stanowią wyraz subiektywnych odczuć Skarżącego. Ocena wpływu reklamy na odbiorców powinna opierać się na obiektywnej ocenie z perspektywy przeciętnego konsumenta, nie zaś na spekulacjach dotyczących możliwej percepcji przekazu przez małoletnich.

 

W związku z powyższym, mając na uwadze treść skargi, Zespół Orzekający orzekł jak w osnowie.

 

W razie jakichkolwiek dodatkowych pytań prosimy o kierowanie ich do Związku Stowarzyszeń Rada Reklamy w sposób wskazany na naszej stronie internetowej www.radareklamy.pl. Postaramy się udzielić wszelkich możliwych informacji oraz porad mogących zagwarantować najwyższe standardy etyczne oraz przestrzeganie dobrych praktyk rynkowych na rynku reklamowym w Polsce. 

 

Zdania odrębne

Brak.

 

Zgodnie z pkt. 58 w zw. z art. 34 Regulaminu Rozpatrywania Skarg Skarżący może odwoływać się od Uchwały Zespołu Orzekającego w terminie dziesięciu dni od doręczenia Uchwały. Podstawę odwołania mogą stanowić wyłącznie nowe fakty i dowody nieznane Zespołowi Orzekającemu w dacie podjęcia Uchwały, od której Strona wnosi odwołanie.