Uchwała Nr ZO/070/26u z dnia 29 kwietnia 2026 roku Zespołu Orzekającego w sprawie o sygn.: KER/025/26

Pobierz uchwałę (pdf)

Zespół Orzekający Komisji Etyki Reklamy, działającej przy Związku Stowarzyszeń Rada Reklamy, w składzie:

 

  • Małgorzata Augustyniak – przewodnicząca
  • Przemysław Mitraszewski – członek
  • Sławomir Skowerski – członek

na posiedzeniu w dniu 29 kwietnia 2026 roku, po rozpatrzeniu skargi o sygnaturze akt KER/025/26 złożonej na podstawie pkt 12 Regulaminu Rozpatrywania Skarg przez konsumenta (dane w aktach sprawy) przeciwko Sandoz Polska sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie w sprawie reklamy produktu leczniczego ACC Classic,

postanawia

 

skargę oddalić.

Uzasadnienie

 

W skardze skierowanej do Komisji Etyki Reklamy (dalej także: „KER”) konsument (dalej także: „Skarżący”) wskazał, że Sandoz Polska sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej także: „Skarżona”) stosowała przekaz niezgodny z zasadami etyki.

 

Zgodnie ze skargą:

 

Dziecko gra przerażone „zarazkami”?
Nie znajduję niestety tej reklamy w Internecie, więc nie mogę dokładnie opisać.

 

W moim odczuciu ta reklama dla niektórych dzieci może być zbyt straszna, albo może przestraszyć rodziców, że tak będzie.

 

Na podstawie treści skargi przekaz został zakwalifikowany jako potencjalnie naruszający normy Kodeksu Etyki Reklamy wywiedzione w szczególności z postanowienia art. 6, art. 25, art. 32 Kodeksu Etyki Reklamy oraz art. 4 i art. 5 pkt 6 Karty Ochrony Dzieci w Reklamie Kodeksu Etyki Reklamy.

 

Art. 6

Bez uzasadnionej konieczności powodowanej np. względami społecznymi i profilaktyką, reklamy nie mogą motywować do zakupu produktu poprzez wykorzystywanie zdarzeń losowych, wywoływanie lęku lub poczucia strachu.

 

Art. 25

Reklamy skierowane do dzieci lub młodzieży muszą uwzględniać stopień ich rozwoju oraz nie mogą zagrażać ich fizycznemu i psychicznemu dobrostanowi lub dalszemu moralnemu rozwojowi.

 

Art. 32

Przepisy zawarte w art. 22-31 stosuje się odpowiednio również do reklam, które nie są bezpośrednio skierowane do dzieci, jednak dzieci są ich odbiorcami ze względu na formę oraz miejsce i sposób prezentowania reklam. Dotyczy to w szczególności reklam emitowanych w telewizji w sąsiedztwie audycji dla dzieci, reklam wyświetlanych w kinach przed seansami filmów dla dzieci oraz reklamy zewnętrznej.

 

Art. 4 Karty Ochrony Dzieci w Reklamie

Sygnatariusze Karty deklarują dołożenie najwyższej staranności, aby w przekazach reklamowych adresowanych do dzieci oraz w przekazach reklamowych, które nie są bezpośrednio skierowane do nich, jednak ze względu na formę, miejsce i sposób ich prezentowania dzieci są ich odbiorcami, nie pojawiały się treści mogące wpływać negatywnie na ich rozwój.

 

Art. 5 Karty Ochrony Dzieci w Reklamie

Sygnatariusze Karty […]

deklarują że reklamy, których odbiorcami ze względu na treść, formę, kanał komunikacji i sposób ich prezentowania, są dzieci nie będą zawierać w szczególności:

[…]

6) scen zagrożenia (np. niebezpieczne zabawy czy wypadki), chyba że ich prezentacja ma na celu promowanie ochronnej roli produktu,

[…]

 

Skarżona, w odpowiedzi na zawiadomienie Związku Stowarzyszeń Rada Reklamy, przedstawiła stanowisko w sprawie w korespondencji z dnia 26 marca 2026 r. i wyraziła wolę uczestnictwa w postępowaniu przed KER.

 

Skarżona w pierwszej kolejności wskazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ została oparta na ogólnikowych, nieprecyzyjnych i subiektywnych twierdzeniach. Skarżący nie wskazał konkretnych elementów reklamy, które mogłyby uzasadniać jego obawy, ograniczając się jedynie do przypuszczeń, że spot „może” przestraszyć dzieci lub ich rodziców. Taka argumentacja ma charakter hipotetyczny i nie stanowi wystarczającej podstawy do negatywnej oceny przekazu.

 

Skarżona podkreśliła, że reklama produktu leczniczego ACC Classic dotyczy preparatu dostępnego bez recepty (OTC), którego reklama jest dopuszczalna, o ile spełnia wymogi określone w ustawie Prawo farmaceutyczne. Przekaz został przygotowany zgodnie z art. 52–53 ustawy, uwzględniając wymogi obiektywności i racjonalnego przedstawiania produktu.

 

Reklama była adresowana do osób dorosłych, przede wszystkim rodziców i opiekunów, a nie do dzieci. W ocenie Skarżonej potwierdza to zarówno treść komunikatu, jak i miejsce emisji, czyli kanał telewizyjny FX o profilu serialowo-filmowym, przeznaczony dla dorosłej widowni. W ocenie Skarżonej wykorzystana konwencja reklamowa należy do typowych w reklamach produktów leczniczych. Przedstawia powszechny problem zdrowotny (kaszel) oraz wpływ dolegliwości na codzienne życie rodziny, a następnie wskazuje produkt jako jedno z dostępnych rozwiązań. Przekaz nie miał charakteru drastycznego ani nie wykorzystywał lęku, nie był też kierowany do małoletnich odbiorców. Skarżona zwróciła uwagę, że reklama nie przypisuje produktowi właściwości wykraczających poza zatwierdzony zakres wskazań. Nie obiecuje natychmiastowego wyleczenia, ani nie sugeruje, że może zastąpić poradę lekarską. Przekaz ma charakter informacyjny, zgodny z dokumentacją produktu oraz zasadami odpowiedzialnej reklamy farmaceutycznej.

 

Skarżona wskazała również, że reklama została pozytywnie odebrana przez odbiorców, co potwierdza wzrost sprzedaży produktu po rozpoczęciu kampanii. Fakt ten, choć nie jest kryterium oceny zgodności z prawem, dowodzi, że reklama została zrozumiana zgodnie z intencją nadawcy i nie wprowadzała konsumentów w błąd. W konsekwencji Skarżona uznała, że reklama nie narusza przepisów Prawa farmaceutycznego ani zasad etyki reklamy, nie była kierowana do dzieci i mieści się w granicach dopuszczalnej komunikacji produktów leczniczych dostępnych bez recepty.

 

Z tych względów Skarżona wniosła o oddalenie skargi jako bezzasadnej.

 

Zespół Orzekający ustalił, co następuje.

 

Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że przekaz miał formę reklamy telewizyjnej. Miejsce, data i godzina emisji wskazane przez Skarżącego to kanał FX, dnia 6 lutego 2026 roku o godzinie 8:15.

 

Przekaz rozpoczyna się sceną w domu, w której mama z uśmiechem pyta: „Kto chce pojechać odwiedzić babcię i jej kotki?”. W kolejnych ujęciach następuje zmiana panującego nastroju, obraz ciemnieje, a ton staje się poważniejszy. Dziewczynka, kaszląc, odpowiada: „Ja nie, ani ty, ani ty, ani ty”. Kontrast wobec ponurego klimatu stanowi pojawienie się produktu ACC Classic. Opakowanie zostaje rozświetlone, a w tle słychać pogodny motyw muzyczny z refrenem „ACC”. Następnie narrator informuje: „ACC Classic – syrop dla całej rodziny o potrójnym działaniu. Pomaga już przy pierwszych objawach mokrego kaszlu. ACC to twoje rozwiązanie na kaszel.”. Reklama kończy się komunikatem ostrzegawczym dotyczącym stosowania produktu leczniczego.

 

Zespół Orzekający zważył, co następuje.

 

Należy mieć na uwadze, iż ocena reklamy winna być dokonywana z perspektywy odbiorcy reklamy, jakim jest przeciętny konsument. Przeciętnym konsumentem jest konsument, który jest dostatecznie dobrze poinformowany, uważny i ostrożny; oceny dokonuje się z uwzględnieniem czynników społecznych, kulturowych, językowych i przynależności danego konsumenta do szczególnej grupy konsumentów, przez którą rozumie się dającą się jednoznacznie zidentyfikować grupę konsumentów, szczególnie podatną na oddziaływanie reklamy lub na produkt, którego reklama dotyczy, ze względu na szczególne cechy, takie jak wiek, niepełnosprawność fizyczna lub umysłowa (art. 3 lit. h Kodeksu Etyki Reklamy).

 

Stacja FX, która emitowała przekaz, ma charakter serialowo‑filmowy i zasadniczo jest skierowana do dorosłych widzów. Również godzina emisji (8:15) nie wskazuje na porę, w której spoty emitowane są w blokach programów dla dzieci. W takich warunkach nie można przyjąć, że dziecko stanowiło typowego odbiorcę przekazu. Zgromadzony materiał dowodowy pozwala uznać, że reklama była adresowana do dorosłych odbiorców, w szczególności rodziców oraz opiekunów podejmujących decyzje zakupowe dotyczące produktów zdrowotnych dla rodziny.

 

Reklama przedstawia codzienną i łatwo rozpoznawalną sytuację rodzinną, tj. dziecko, które z powodu kaszlu nie może pojechać w odwiedziny do babci. Konstrukcja narracyjna opiera się na naturalnej zmianie nastroju: chwilowe przyciemnienie obrazu i poważniejszy ton rozmowy ilustrują moment choroby, po czym następuje rozświetlenie kadru oraz prezentacja produktu, co ma symbolizować poprawę samopoczucia i rozwiązanie problemu zdrowotnego.

 

W ocenie Zespołu Orzekającego (dalej także: „ZO”), zabiegi te stanowią standardowy środek wyrazu reklamowego produktów leczniczych dostępnych bez recepty (OTC). Kontrast nastrojów ma na celu zbudowanie czytelnego przekazu o skuteczności produktu, a nie wywołanie lęku. Spot nie zawiera drastycznych scen, zagrażających sytuacji, elementów przemocy, horroru ani groźby. Dziecko występuje w roli naturalnego uczestnika fabuły, nie jest przedstawiane w stanie zagrożenia ani cierpienia. Nie sposób zatem uznać, że przekaz mógłby wywołać w przeciętnego konsumenta niepokój lub poczucie strachu – czy to u rodziców lub opiekunów czy też u dzieci – gdyby były przypadkowymi odbiorcami skarżonej reklamy.

 

Mając na względzie powyższe, ZO nie dopatrzył się naruszenia zasady etyki reklamy poprzez wywołanie lęku lub poczucia strachu, jak też godzenie w dobrostan dzieci. Tym samym brak naruszenia  art. 6, art. 25, art. 32 Kodeksu Etyki Reklamy oraz art. 4 i art. 5 pkt 6 Karty Ochrony Dzieci w Reklamie Kodeksu Etyki Reklamy.

 

Zespół Orzekający na podstawie art. 49 lit. b Regulaminu Rozpatrywania Skarg postanowił skargę oddalić.

 

Zdania odrębne

 

Brak.

 

 

Zgodnie z pkt 58 Regulaminu Rozpatrywania Skarg Strony mogą odwoływać się od Uchwały Zespołu Orzekającego w terminie dziesięciu dni od doręczenia Uchwały. Podstawę odwołania mogą stanowić wyłącznie nowe fakty i dowody nieznane Zespołowi Orzekającemu w dacie podjęcia Uchwały, od której Strona wnosi odwołanie.