UCHWAŁY
Uchwała Nr ZO/141/24u z dnia 20 listopada 2024 roku Zespołu Orzekającego w sprawie o sygn.: KER/117/24
Zespół Orzekający Komisji Etyki Reklamy, działającej przy Związku Stowarzyszeń Rada Reklamy, w składzie:
- Igor Kaleński – przewodniczący
- Katarzyna Sikorska – członkini
- Rafał Wiewiórski – członek
na posiedzeniu w dniu 20 listopada 2024 roku, po rozpatrzeniu skargi o sygnaturze akt KER/117/24, złożonej na podstawie pkt 12 Regulaminu Rozpatrywania Skarg przez konsumenta (dane w aktach sprawy) przeciwko Van Pur S.A. z siedzibą w Rakszawie, w sprawie dotyczącej reklamy piwa ,,Łomża”,
postanawia
skargę oddalić.
Uzasadnienie
W skardze skierowanej do Komisji Etyki Reklamy (dalej także: „KER”) konsument (dalej także: „Skarżący”) wskazał, że Van Pur S.A. z siedzibą w Rakszawie (dalej także: „Skarżona”) stosowała reklamę piwa w miejscu nieadekwatnym do promowanych treści oraz wywołującą skojarzenie z relaksem lub wypoczynkiem.
Zgodnie ze skargą:
Zdjęcia picia piwa Łomża w terenie.
Na tle artykułu o sporcie reklamuje się alkohol. Jest to artykuł o sprawach psychologicznych związanych ze sportem. Nie powinien ten artykuł tu się ukazać.
Reklama Łomży pokazuje w formie przepływających zdjęć powiązanie alkoholu z relaksem, wypoczynkiem i dobrym samopoczuciem. To jest niezgodne z zasadami etyki i kodeksu Rady Reklamy.
Przekaz został zakwalifikowany jako potencjalnie naruszający zasady etyki reklamy w zakresie wskazanym w art. 2 ust. 1 Kodeksu Etyki Reklamy oraz art. 2 ust. 2 Załącznika 1 Kodeksu Etyki Reklamy.
Art. 2 ust. 1
- Działania objęte postanowieniami Kodeksu będą wykonywane z należytą starannością, zgodnie z dobrymi obyczajami, prowadzone w poczuciu odpowiedzialności społecznej oraz zgodnie z zasadami uczciwej konkurencji.
Art. 2 Załącznika 1
- Reklama piwa powinna być zgodna z zasadami zawartymi w przepisach Kodeksu Etyki Reklamy oraz przepisach niniejszego Załącznika.
Skarżona, w odpowiedzi na zawiadomienie Związku Stowarzyszeń Rada Reklamy, przedstawiła stanowisko w sprawie w korespondencji z dnia 6 września 2024 r. i wyraziła wolę uczestnictwa w postępowaniu przed KER.
Skarżona wskazała, że zgodnie z treścią skargi, reklama miała miejsce na tle artykułu o sporcie i kwestiach psychologicznych związanych ze sportem. Co do zasady, w ocenie Skarżonej, reklamy w internecie są targetowane – wyświetlane użytkownikom prawdopodobnie zainteresowanym danym produktem, zgodnie z preferencjami. Oznacza to, że nie każda osoba czytająca ten sam artykuł, będzie mogła zapoznać się z tą samą reklamą. Skarżona nie ma wpływu na to, komu i przy jakim artykule przedmiotowa reklama będzie ukazywana, a tło reklamy nie stanowi elementu przekazu.
W ocenie Skarżonej należy odrębnie oceniać treść przekazu reklamowego od okoliczności czy nośników, na jakich reklama jest prowadzona. Jednocześnie artykuł opisuje zmagania polskich tenisistów w ramach ITF World Tennis Tour i nie odnosi się do psychologicznych aspektów związanych ze sportem.
Zdaniem Skarżonej reklama nie narusza przepisów prawa ani postanowień Kodeksu Etyki Reklamy. Nie wykracza poza powszechnie przyjęte w obrocie normy postępowania, w tym normy branżowe, dobre obyczaje i normy etyczne. Przekaz nie wywołuje skojarzeń z relaksem czy wypoczynkiem, nie łączy spożywania alkoholu ze sportem.
Reklama nawiązująca do elementów wypoczynku, relaksu czy sportu nie jest zakazana. Zakazany jest przekaz, który buduje związek przyczynowo – skutkowy, wskazujący, że piwo pomaga zrelaksować się czy wypocząć. Rekwizyty kojarzone z odprężeniem również nie są zakazane i nie budują ww. związku. Reklama ukazuje zwyczajowe sytuacje, w których ludzie spożywają piwo. Treść przekazu nie nawiązuje do sportu ani do treści artykułu o sporcie – należy ją oceniać niezależnie od kontekstu w jakim została wyświetlona.
Skarżona podkreśla, że bardzo poważnie i odpowiedzialnie podchodzi do ograniczeń ustawowych i zasad wynikających z Kodeksu Etyki Reklamy. Każda reklama przed emisją jest oceniana pod kątem zgodności, a wszelkie sugestie zmian w reklamie są uwzględniane. Wielokrotna analiza przekazu dokonywana jest kompleksowo przez niezależnych ekspertów.
Mając to na uwadze, Skarżona wniosła o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Obecny na posiedzeniu w dniu 20 listopada 2024 r. przedstawiciel Skarżonej poparł przedstawione stanowisko.
Zespół Orzekający ustalił, co następuje.
Materiał dowodowy załączony przez Skarżącego (zrzuty ekranu) przedstawia ujęcia z reklamy w formie wideo. Reklama ma miejsce na stronie sportowefakty.wp.pl.
Na pierwszym z załączonych zrzutów ekranu widoczny jest mężczyzna siedzący na leżaku na plaży. Obok mężczyzny na stoliku umieszczono piwo. Z drugiego zrzutu ekranu wynika, że mężczyzna spożywa alkohol na tle parasola plażowego.
Reklama została zamieszczona w sąsiedztwie artykułu o zmaganiach polskich tenisistów w ramach ITF World Tennis Tour.
Skarżący wskazał, że reklama była emitowana w dniu 31 lipca 2024 r.
Zespół Orzekający zważył, co następuje.
W ocenie Zespołu Orzekającego (dalej także: „ZO”) skarżony przekaz nie narusza zasad etyki wyrażonych w Kodeksie Etyki Reklamy.
Należy mieć na uwadze, iż ocena reklamy zasadniczo winna być dokonywana z perspektywy odbiorcy reklamy, jakim jest przeciętny konsument. Przeciętnym konsumentem jest konsument, który jest dostatecznie dobrze poinformowany, uważny i ostrożny; oceny dokonuje się z uwzględnieniem czynników społecznych, kulturowych, językowych i przynależności danego konsumenta do szczególnej grupy konsumentów, przez którą rozumie się dającą się jednoznacznie zidentyfikować grupę konsumentów, szczególnie podatną na oddziaływanie reklamy lub na produkt, którego reklama dotyczy, ze względu na szczególne cechy, takie jak wiek, niepełnosprawność fizyczna lub umysłowa (art. 3 lit. h Kodeksu Etyki Reklamy).
Potencjalnymi odbiorcami skarżonej reklamy jest osoba dorosła – użytkownik portalu sportowefakty.wp.pl. Jest to niejednorodna grupa, składająca się z osób w różnym wieku, doświadczeniu, wykształceniu czy zamieszkaniu. Należy zatem przyjąć, że przeciętnym konsumentem w niniejszej sprawie jest konsument, który jest świadomy znaczenia przekazywanych mu treści, będący w stanie odróżnić fikcję reklamy od otaczającej rzeczywistości.
W odniesieniu do pierwszego z przytoczonych przez Skarżącego zarzutów, tj. miejsca występowania reklamy, Zespół Orzekający nie dopatrzył się niezgodności z normami Kodeksu Etyki Reklamy. W niniejszej sprawie reklama piwa została umiejscowiona obok artykułu o tenisie. Wskazana praktyka nie jest, zdaniem ZO, sprzeczna z zasadami etyki, ponieważ nie wywołuje skojarzenia pomiędzy spożywaniem piwa a sprawnością fizyczną czy przezwyciężaniem problemów życiowych. Są to w omawianym przypadku niezależne treści, których umiejscowienie w jednej przestrzeni nie wzbudza wątpliwości natury etycznej. Nadto, ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, jakoby przedmiotowa reklama pojawiła się na tle artykułu odnoszącego się do psychologicznych aspektów związanych ze sportem. W związku z tym zarzuty Skarżącego w tym aspekcie są bezprzedmiotowe.
Drugi zarzut Skarżącego odnosił się do wywoływania skojarzenia z relaksem lub wypoczynkiem. Skarżony przekaz posługuje się scenografią wskazującą na odpoczynek na plaży. Niemniej, brak w przekazie bezpośredniego związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy spożywaniem piwem a osiągnięciem stanu zrelaksowania czy wypoczęcia. Piwo pojawia się w przekazie jako towarzysz beztroskiego spędzania czasu, nie zaś przyczyna czy niezbędny element relaksu czy odpoczynku. Mając to na względzie, zarzut ten nie znalazł uznania ZO.
Ocena reklamy dokonywana jest ad casum, z uwzględnieniem okoliczności konkretnej sprawy. Ocenie KER podlegają reklamy w zakresie określonym w skardze skierowanej do KER, co miało miejsce w niniejszej sprawie.
Mając to na uwadze, skarżona reklama została wykonana i była prowadzona z należytą starannością, zgodnie z dobrymi obyczajami, w poczuciu odpowiedzialności społecznej.
Mając na względzie powyższe, Zespół Orzekający, na podstawie art. 49 lit. b Regulaminu Rozpatrywania Skarg, postanowił skargę oddalić.
Zdania odrębne
Brak.
Zgodnie z pkt. 58 Regulaminu Rozpatrywania Skarg, Strony mogą odwoływać się od Uchwały Zespołu Orzekającego w terminie dziesięciu dni od doręczenia Uchwały. Podstawę odwołania mogą stanowić wyłącznie nowe fakty i dowody, nieznane Zespołowi Orzekającemu w dacie podjęcia Uchwały, od której Strona wnosi odwołanie.
